Հայերեն
Հայաստանի արտաքին առևտուրն ու միջազգային հարաբերությունների նոր ռիսկերը․ Տիգրան Դումիկյան Ինչպե՞ս հասանք այս օրին. մարդկային կապիտալի հիմնարար բաղադրիչի խոր ճգնաժամ. «Փաստ» Ամեն ազգայինի դեմ պատերազմ մղող իշխանությունն ուրիշ բան պիտի անե՞ր. «Փաստ» «Եթե մենք մեզ պետք չենք, ոչ մեկի պետք չենք». «Փաստ» Եթե ձուկն ապրի ցամաքում... խաղաղությունը կվտանգվի՞. «Փաստ» Չեն կարող առանց մարդկանց կյանքը դժոխքի վերածելու. «Փաստ» Մինչ մեզ մոտ «թիթեռ են նկարում», Ադրբեջանն զբաղված է իր հորինվածքները միջազգային հանրությանը մատուցելով. «Փաստ» Թվերի անողոք լեզուն. ՔՊ-ի հեռացումը ոչ թե էմոցիոնալ ցանկություն է, այլ իրատեսական խնդիր. «Փաստ» Ո՞վ պետք է կրի երկրի ծանր պատասխանատվությունը․ Անդրանիկ Գևորգյան Մենք չենք մոռացել մեր գերիներին․ այսօր Լևոն Մնացականյանի 61-ամյակն է Տիգրանաշենը պետք է շենացնել, ոչ թե հանձնել․ լսե՛ք քաղաքացիներին Հայաստանը գրավելու հիմքեր են ստեղծում․ հայոց պատմությունը կեղծում են, իսկ մենք ինչո՞ւ ենք լռում․ Էդմոն Մարուքյան 

ԴԻԱԼՈԳ կազմակերպության հովանավորությամբ լույս է տեսել «Լիտերատուրնայա Արմենիա» ամսագրի 2024 թ․ երկրորդ համարը

Հասարակություն

Հայաստանի միակ ռուսալեզու գրական-գեղարվեստական, հասարակական-քաղաքական ամսագիրը՝ «Լիտերատուրնայա Արմենիան» առաջին անգամ լույս է տեսել հեռավոր 1958 թվականին։ Այդ պահից սկսած ամսագում հրատարակվում են հայ գրականության դասական և ժամանակակից լավագույն ստեղծագործությունները։

Այս տարիների ընթացքում ամսագիրը ծառայում է այլ երկրների հետ Հայաստանի մշակութային կապերի ամրապնդմանը՝ ներկայացնելով նրա արվեստը, գիտությունը, պատմությունը, զարգացման ժամանակակից փուլի հրատապ խնդիրները։ Հայ գրողների տարբեր լեզուներով հրատարակված տասնյակ գրքեր խմբագրության աշխատակիցների՝ իրենց գործի իսկական վարպետների ջանքերի արգասիքն են։     Խմբագրությունը ստեղծել է գրականության ստեղծագարծությունների տողատակերի շտեմարան, որի հիման վրա այդ ստեղծագործությունները ռուսերենից թարգմանվում են նաև այլ լեզուներով։

Պահպանել և բազմապատկել ընդհանուր մշակութային ժառանգությունը

 2024 հունվարին ԴԻԱԼՈԳ կազմակերպության նախագահ Յուրի Նավոյանը և «Լիտերատուրնայա Արմենիա» ամսագրի գլխավոր խմբագիր Ալբերտ Նալբանդյանը պայմանագիր են ստորագրել  մշակութային-լուսավորչական և հրատարակչական ոլորտներում համապարփակ համագործակցության վերաբերյալ։  Մարտ ամսին լույս է տեսել ամսագրի այս տարվա առաջին, իսկ հունիսին՝ երկրորդ համարը։

Ըստ Յուրի Նավոյանի, ինքը «Լիտերատուրնայա Արմենիայի» խմբագրություն է եկել իբրև ընթերցող, որը ծանոթ է այս ամսագրին դեռևս դպրոցական նստարանից։

«Լիտերատուրնայա Արմենիա» ամսագիրը հայկական քաղաքակրթությունը և հայ հեղինակներին արտաքին լսարանին ներկայացնելու հիմնական կրթա-գիտական և մշակութային հիմնական խողովակներից է։ Այն հարթակ է, որը համախմբում է ոչ միայն Հայաստանի ռուսալեզու մտավորական հանրությանը, այլ նաև տարբեր ազգություններ ներկայացնող Հայաստանի բարեկամներին, – ասում է ԴԻԱԼՈԳ կազմակերպության ղեկավար, «Լիտերատուրնայա Արմենիա» ամսագրի հոգաբարձուների խորհրդի նախագահ Յուրի Նավոյանը։ – Եվ մեր թիմի շագահրգռությունն այն է, որ պահպանվեն ամսագրի հենց այս հատկանիշները, որոնց հանրագումարում այն դառնում է ազգերի փոխգործակցության և փոխըմբռնման բովանդակային էպիկենտրոն»։    

Հայաստանը և Ռուսաստանը ոչ միայն պետություններ են, այլ նաև ինքնատիպ քաղաքակրթություններ, որոնք հարուստ պատմա-մշակութային ժառանգության կրողներ են։ Հայ-ռուսական համագործակցության տարբեր մակարդակներում մենք հաճախ ենք լսում մեր ընդհանուր մշակութային ժառանգության պահպանման և բազմապատկման անհրաժեշտության մասին, նշում է Նավոյանը։

«Լիտերատուրնայա Արմենիա» ամսագիրը կենդանի հուշարձան է, որը լավագույնս խորհրդանշում է մեր ժողովուրդների ընդհանուր պատմությունն ու ճակատագիրը, – շարունակում է Յուրի Նավոյանը։  – Այն նաև երկխոսություն վարելու, հեղինակների զգացմունքների, ապրումների միջոցով մեր երկրների և ժողովուրդների այսօր ապրած ուրախություններն ու տագնապները միմյանց փոխանցելու արդյունավետ կամուրջ է։   Այդ փոխգործակցության ամրապնդման համար մենք նախատեսում ենք հիմնել ամենամյա միջազգային «Գրական երկխոսություն» մրցանակ, ուր ամսագրին և նրա հեղինակներին էական դեր է վերապահվելու»։

Նալբանդյան. այն մարդիկ, որոնք մշակույթի համար միջոցներ չեն խնայում, պետական մտածողություն ունեն

        2024 թվականի հունվարից «Լիտերատուրնայա Արմենիայի» շապիկին զետեղված է ԴԻԱԼՈԳ կազմակերպության լոգոն։  «Մեր համագործակցությունը սկսվել է բոլորովին վերջերս, դրա համար ինչ-որ եզրակացություններ անել կամ ինչ-որ բան նախատեսել չեմ կարող։ Բայց կարող եմ վստահորեն հայտարարել հետևյալը․ այն մարդիկ, որոնք մշակույթի համար որևէ միջոց չեն խնայում, պետական մտածողություն ունեն։ Նրանք պետական գործիչներ են։ Եվ հանձին Յուրի Նավոյանի հենց այդպիսի մարդու եմ տեսնում, – իր կարծիքն է ներկայացնում ամսագրի գլխավոր խմբագիր Ալբերտ Նալբանդյանը։ –  Նա այս ամենը անում է ինչ-որ աննկատ կերպով, խմբագրության առաջ որևէ պահանջ չդնելով։  Նա և իր ընկերները աջակցում են մշակույթին, նշանակում է, որ նրանք գնահատում են այն ամենը, ինչ որ մենք անում ենք։ Եվ դրա համար անչափ շնորհակալություն նրանց»։

«Գիտեք, մենք մի հրաշալի դիվանագետ ունեինք՝ Արման Նավասարդյան։ Նա ասում էր․ որքան շատ գիտեն, քեզ, քո արվեստը, մշակույթը, այնքան բարձր է քո երկրի հեղինակությունը, այնքան դու պաշտպանված ես», – նշում է Ալբերտ Նալբանդյանը։

Ելենա Խրուստալևա

Սոչիի օդանավակայանում ժամանակավորապես սահմանափակվել են թռիչքներն ու վայրէջքներըՌԴ ՊՆ․ հարվածներ են հասցվել Ուկրաինայի նավահանգիստներին և երկաթուղային ենթակառուցվածքինՕգոստոսին Հայաստան է այցելել 227,026 զբոսաշրջիկՖուտզալի Հայաստանի ազգային հավաքականը Մոլդովայի ընտրանու հետ ոչ-ոքի խաղացWildberries-ը թույլ է տվել հաճախորդներին զեղչեր խնդրել վաճառողներիցԱնձրև և ամպրոպ, քամու ուժգնացում․ եղանակն՝ առաջիկա օրերինՀայաստան-Չեռնոգորիա խաղի տոմսերն արդեն վաճառվում ենԱրցախից հետո՝ Հայաստան․ ինչի՞ համար է Ադրբեջանը կեղծում պատմությունը. Կարպիս ՓաշոյանReuters․ Սաուդյան Արաբիան եվրոպացիներին զգուշացրել է նավթի մատակարարումների կրճատման մասինՇղթայական ավտովթար՝ Արարատի մարզում․ Այնթապում բախվել է 4 ավտոմեքենա, կա վիրավորԼիտվայի պաշտպանության նախարարության պնդմամբ՝ անցած գիշեր խոցված ԱԹՍ-ը պայթուցիկ էր տեղափոխումԱյս տարի «Ոսկե գնդակը» պետք է բաժին հասնի Յամալին․ Գաբրիել ԺեզուսԶՊՄԿ-ն ներկայացրել է կայուն զարգացման 2025 թվականի հաշվետվությունը՝ նոր գնահատումներով և կլիմայական ռազմավարությամբՊատրաստ եմ պատասխանել Պուտինի կամ Լավրովի զանգերին․ ԿալլասՍեպտեմբերի 16-ին Ջերմուկի կամուրջը փակ է լինելուԱնթիլիասի Մայրավանքում Հայաստանի անկախության 35-ամյակին նվիրված հանրապետական մաղթանք կկատարվիՆիդերլանդներում գնացքների երթևեկության խափանումներից հետո կասկածներ են առաջացել դիվերսիայի վերաբերյալՀայաստանի արժանապատվությունը նվաստացնող ադրբեջանական հայտարարություններին ՔՊ-ն վախենում է պատասխանել. Արամ Վարդևանյան«Renault»-ը Առատաշեն գյուղի «Առատաշեն վայների» գինու գործարանի մոտ գլխիվայր շրջվել էԱրժանապատվության մասին խոսելիս` նայեք ձեզ, նայեք ձեր ուժին, լսե՛ք ձեր ղեկավարի հայտարարությունները. Մարիաննա ՂահրամանյանԴեպի հայկական մեծ երազանք. արվել է Նոայի նոր մարզադաշտի կառուցման առաջին մեծածավալ քայլըՇրջայց Gyurjyan Cascade և Firdus Prime Residence թաղամասերում. ներկայացվել են շինարարական աշխատանքների ընթացքն ու առաջիկա ծրագրերըՖիդանն ու Ալիևը քննարկել են էներգետիկ համագործակցությունըՔՊ-ի կողմից Եկեղեցու դեմ բռնաճնշումները Բաքվի դիկտատորին տվել են մեր կրոնի դեմ գործելու ազատություն․ Սյուզաննա ԱվետիսյանՏիգրանաշենը և սահմանամերձ մյուս գյուղերը պետք է զարգանան․ պատերազմ բերողը դուք եք․ Շիրազ ՄանուկյանՏիգրանաշենում մեզ ասացին՝ առաջին անգամ են պաշտոնյա տեսնում իրենց գյուղում․ ինչու՞ մեկ անգամ չեք գնացել այդ գյուղ․ Անդրանիկ ԳևորգյանԺողովո'ւրդ, կարո՞ղ եք խոստանալ, որ դպրոցներ չեք փակելու․ Տիգան Աբրահամյանը՝ ՔՊ-ինՔՊ-ում Արարատ համայնքի խոշորացման հետ կապված մտահոգություններ կան․ Արամ ՎարդևանյանՔՊ-ն խոշորացված համայնքները կրկին խոշորացնում է․ Անդրանիկ ԳևորգյանԱրցախցիների վերադարձի իրավունքի հարցը երբեք չի եղել Փաշինյանի որոշման տիրույթում. Ավետիք ՉալաբյանՕրենքը բերել եք՝ ձեր հագով կարելու․ Մամիկոն ԱսլանյանՔՊ-ի բերած այս փոփոխության մեջ մի մարդու անուն ազգանուն է բացակայում, որը կարող եք ավելացնել. Տիգրան ԱբրահամյանՊատերազմի կոչ չէ Արցախի հայկական ժառանգությունը պաշտպանելը. Մարիաննա Ղահրամանյան20 տարի ապրած մարդիկ էլ կային, ուզում էին ապրել. Էդգար Ղազարյանը՝ ՔՊ-ականներինԴուք համազգային բառի հետ խնդիր ունեք, դուք «ժողովուրդ» բառի հետ խնդիր ունեք, որովհետև «ժողովրդից» կտրվել եք, բայց այդպես չի մնալու. Արամ ՎարդևանյանՀամայնքները խոշորացնելուց առաջ ո՞ր համայքների բնակիչների կարծիքն եք հաշվի առել․ Անդրանիկ Գևորգյանը՝ ՔՊ-ինԵրբ Փաշինյանը գրում է Ալիևի սահմանադրությունը. Արեգա Հովսեփյան Ուժեղ Հայաստանում լինելու է իրավունքի գերակայություն, լինելու է քաղաքացիական համերաշխության ամրապնդում, ոչ թե՝ միմյանց նկատմամբ ատելության տարածում. Արամ ՎարդևանյանՆույնիսկ Արցախի էթնիկ զտումը շատ հայերի համար դաս չի եղել. Արմեն ՄանվելյանՀայաստանի ինքնիշխանության մասին խոսում է մի իշխանություն, որն Ալիևի սեղանին է դրել Հայաստանի տարածքը՝ որպես սակարկության առարկա. Իրինա ՅոլյանՓաշինյանը Հայաստանի տնտեսական կայունությունը ռիսկի է ենթարկում. Արեգ ՍավգուլյանՍրբուհի Գալյան, Ձեր տոնը փոխե՛ք, Դուք հաշվետու եք Ազգային ժողովին․ Իրինա ՅոլյանԻշխանություններն ամեն գնով ճնշում են ազատամտության ցանկացած դրսևորում. Մենուա ՍողոմոնյանՊատգամավորներին դիտողություն անել չի՛ կարելի․ Էդգար Ղազարյանը՝ Սրբուհի Գալյանին«ՀայաՔվե»-ն միացել է Արցախի հայկական ժառանգության պաշտպանության վերաբերյալ բողոք-դիմումինԱյնպիսի տպավորություն է, որ այստեղ նստած է իշխանությունը, ոչ թե ընդդիմությունը, համբերե՛ք, այսպես էլ լինելու, շատ չի մնացել. Դավիթ ՂազինյանԽտրական մոտեցում կա այն համայնքների նկատմամբ, որտեղ ընդդիմադիր համայնքապետեր կան. Լենա ՄաթևոսյանՀանդիպում տեղի չի ունենա․ Նարեկ Կարապետյանը՝ Աննա Հակոբյանի հետ հանդիպելու մասին Կհանդիպենք Արցախի պետնախարարին. գերնպատակն արցախահայության վերադարձի իրավունքն է, բայց այստեղ պետք է ունենանք մշակութային կենտրոն. Նարեկ Կարապետյան «Արցախի հայությունը ՀՀ-ում պետք է ունենա մեկ հիմնական ինստիտուտ». Նարեկ Կարապետյան