Հայերեն
Հայաստանի արտաքին առևտուրն ու միջազգային հարաբերությունների նոր ռիսկերը․ Տիգրան Դումիկյան Ինչպե՞ս հասանք այս օրին. մարդկային կապիտալի հիմնարար բաղադրիչի խոր ճգնաժամ. «Փաստ» Ամեն ազգայինի դեմ պատերազմ մղող իշխանությունն ուրիշ բան պիտի անե՞ր. «Փաստ» «Եթե մենք մեզ պետք չենք, ոչ մեկի պետք չենք». «Փաստ» Եթե ձուկն ապրի ցամաքում... խաղաղությունը կվտանգվի՞. «Փաստ» Չեն կարող առանց մարդկանց կյանքը դժոխքի վերածելու. «Փաստ» Մինչ մեզ մոտ «թիթեռ են նկարում», Ադրբեջանն զբաղված է իր հորինվածքները միջազգային հանրությանը մատուցելով. «Փաստ» Թվերի անողոք լեզուն. ՔՊ-ի հեռացումը ոչ թե էմոցիոնալ ցանկություն է, այլ իրատեսական խնդիր. «Փաստ» Ո՞վ պետք է կրի երկրի ծանր պատասխանատվությունը․ Անդրանիկ Գևորգյան Մենք չենք մոռացել մեր գերիներին․ այսօր Լևոն Մնացականյանի 61-ամյակն է Տիգրանաշենը պետք է շենացնել, ոչ թե հանձնել․ լսե՛ք քաղաքացիներին Հայաստանը գրավելու հիմքեր են ստեղծում․ հայոց պատմությունը կեղծում են, իսկ մենք ինչո՞ւ ենք լռում․ Էդմոն Մարուքյան 

Հայաստանում առաջին անգամ անցկացվեց «Էներգետիկ անցման և ձեռներեցության համաժողով» (ETES)

Հասարակություն

Հուլիսի 22-23-ին Սևանա լճի ափը վերածվել էր էներգետիկ ոլորտի մասնագիտական քննարկման հարթակի։  

Shtigen Group- ը, համագործակցելով Startup Armenia Foundation-ի հետ, Հայաստանում առաջին անգամ  կազմակերպեց «Էներգետիկ անցման և ձեռներեցության համաժողով» (ETES) :

Հարավային Կովկասից մինչև Ասիա ու Եվրոպա․ «Նորարարարության խթանումը հանուն կայուն ապագայի» խորագրով համաժողովին մասնակցում էին փորձագետներ, միջազգային կազմակերպությունների, կրթական հաստատությունների, պետական սեկտորի ներկայացուցիչներ, խոշոր ընկերությունների ղեկավարներ աշխարհի տարբեր անկյուններից։

Երկօրյա այս համաժողովին մասնակիցները քննարկեցին ոլորտի կարևորագույն հարցերը՝ էներգետիկ շուկայի ազատականացումից մինչև կառավարում, վերականգնվող էներգետիկայից մինչև էներգետիկ թափոններ, e-mobility-ից մինչև կլիմայի փոփոխության դեմ պայքար և նորարարական ֆինանսական գործիքներ։

Համաժողովին ելույթով հանդես եկան ՏԿԵ նախարար Գնել Սանոսյանը, փոխնախարար Հակոբ Վարդանյանը, որը նաև ոլորտի պանելային քննարկման մասնակիցներից էր։

«Ուրախ եմ, որ սամմիթի շրջանակներում կազմակերպվել են էներգետիկ ուղղության մի շարք քննարկումներ, որոնք և՛ առկա իրավիճակի, և՛ մեր անելիքների առումով չափազանց օգտակար են։ Վերականգնվող էներգետիկայի զարգացման ուղղությամբ տարվող մի շարք ծրագրերի արդյունքում Հայաստանում վերջին տարիներին մեծացել են վերականգնվող աղբյուրներից էլեկտրաէներգիայի արտադրության ծավալները, մասնավորապես՝ արևային կայաններից արտադրությունը վերջին 5 տարվա ընթացքում ընդհանուր արտադրության ծավալի մեջ գրեթե զրոյից հասել է շուրջ 13%-ի»,- ելույթում նշեց ՏԿԵ նախարար Գնել Սանոսյանը։

Shtigen Group-ի հիմնադիր տնօրեն Հայկ Շեկյանի խոսքով՝ համաժողովի նպատակն էներգետիկ ոլորտի խնդիրները քննարկելն ու դրանց լուծման ճանապարհները ուրվագծելու համար հարթակ ստեղծելն է.  «Նման քննարկումները հնարավորություն են տալիս միջոլորտային կապեր կառուցել ոչ միայն Հայաստանում, այլև տարածաշրջանում։ Այս հարցում հատկապես կարևոր է մասնավոր սեկտորի նախաձեռնողականությունը, որովհետև հենց բիզնեսի ներկայացուցիչներն են այդ կամուրջները միմյանց կապում ու զարգացնում՝ հետևողական քայլերով նպաստելով էներգետիկ անկախության ձևավորմանը»,- նշեց Հայկ Շեկյանը:

Համաժողովի խոսնակ, Հանրային ծառայությունները կարգավորող հանձնաժողովի անդամ Սեդա Շահինյանը, անդրադառնալով համաժողովին և այդ համատեքստում էլեկտրաէներգետիկական շուկայի ազատականացմանը, նշեց․ «Գլխավոր ձեռքբերումը, թերևս, այն է, որ ունենք ոլորտի դեմոնոպոլիզացիա։ Այսինքն՝ այսօր մեր երկրի սպառողներն ունեն ընտրության հնարավորություն՝ ումից ձեռք բերել էլեկտրաէներգիա, ինչ պայմաններով ու սակագնով»։

Համաժողովին մասնակցելու համար Հայաստան ժամանած Վրաստանի վերականգնվող էներգետիկայի զարգացման ասոցիացիայի (GREDA) գործադիր տնօրեն Մայա Մելիքիձեն մասնակցեց «Էներգետիկ շուկա և ենթակառուցվածքներ․ ազատականացում և զարգացում» թեմայով պանելային քննարկմանը, ինչպես նաև պրեզենտացիա ներկայացրեց։ «Քանի որ մեր երկու երկրներն ընդհանուր շատ բաներ ունեն, ոլորտային զարգացմանը նպաստող նման համաժողովներն էլ չափազանց կարևոր են։ Մասնավորապես, վերականգնվող էներգետիկայի ոլորտում պետք է համախմբենք մեր ջանքերը՝ ներկրելու և արտահանելու էլեկտրաէներգիա, որպեսզի էլ ավելի զարգացնենք ոլորտը, քանի որ այն ռազմավարական նշանակություն ունի։ Shtigen-ը ոլորտի կարևոր դերակատարներից է, և նրա կուտակած փորձն ու գիտելիքը շատ օգտակար են թե՛ մեզ, թե՛ տարածաշրջանի համար»,- նշեց Մայա Մելիքիձեն։ Ի դեպ, Shtigen Group-ը ներկայացված է նաև Վրաստանում և անդամակցում է GREDA-ին։ «էներգետիկ անցման և ձեռներեցության համաժողովի» շրջանակում խոսնակներն ու հյուրերն այցելեցին նաև Հայաստանի ամենախոշոր արևային կայան՝ «Մասրիկ -1»։ 62 ՄՎտ հզորությամբ այս կայանի սեփականատերը վերականգնվող էներգետիկայի ոլորտի զարգացմամբ զբաղվող միջազգային առաջատար FRV (Fotowatio Renewable Ventures) ընկերությունն է։

Գործընկերություն հաստատելով չինական կապալառու CMEK ընկերության հետ՝ FRV-ն կառուցման աշխատանքը պատվիրակել էր Shtigen-ին։

Սոչիի օդանավակայանում ժամանակավորապես սահմանափակվել են թռիչքներն ու վայրէջքներըՌԴ ՊՆ․ հարվածներ են հասցվել Ուկրաինայի նավահանգիստներին և երկաթուղային ենթակառուցվածքինՕգոստոսին Հայաստան է այցելել 227,026 զբոսաշրջիկՖուտզալի Հայաստանի ազգային հավաքականը Մոլդովայի ընտրանու հետ ոչ-ոքի խաղացWildberries-ը թույլ է տվել հաճախորդներին զեղչեր խնդրել վաճառողներիցԱնձրև և ամպրոպ, քամու ուժգնացում․ եղանակն՝ առաջիկա օրերինՀայաստան-Չեռնոգորիա խաղի տոմսերն արդեն վաճառվում ենԱրցախից հետո՝ Հայաստան․ ինչի՞ համար է Ադրբեջանը կեղծում պատմությունը. Կարպիս ՓաշոյանReuters․ Սաուդյան Արաբիան եվրոպացիներին զգուշացրել է նավթի մատակարարումների կրճատման մասինՇղթայական ավտովթար՝ Արարատի մարզում․ Այնթապում բախվել է 4 ավտոմեքենա, կա վիրավորԼիտվայի պաշտպանության նախարարության պնդմամբ՝ անցած գիշեր խոցված ԱԹՍ-ը պայթուցիկ էր տեղափոխումԱյս տարի «Ոսկե գնդակը» պետք է բաժին հասնի Յամալին․ Գաբրիել ԺեզուսԶՊՄԿ-ն ներկայացրել է կայուն զարգացման 2025 թվականի հաշվետվությունը՝ նոր գնահատումներով և կլիմայական ռազմավարությամբՊատրաստ եմ պատասխանել Պուտինի կամ Լավրովի զանգերին․ ԿալլասՍեպտեմբերի 16-ին Ջերմուկի կամուրջը փակ է լինելուԱնթիլիասի Մայրավանքում Հայաստանի անկախության 35-ամյակին նվիրված հանրապետական մաղթանք կկատարվիՆիդերլանդներում գնացքների երթևեկության խափանումներից հետո կասկածներ են առաջացել դիվերսիայի վերաբերյալՀայաստանի արժանապատվությունը նվաստացնող ադրբեջանական հայտարարություններին ՔՊ-ն վախենում է պատասխանել. Արամ Վարդևանյան«Renault»-ը Առատաշեն գյուղի «Առատաշեն վայների» գինու գործարանի մոտ գլխիվայր շրջվել էԱրժանապատվության մասին խոսելիս` նայեք ձեզ, նայեք ձեր ուժին, լսե՛ք ձեր ղեկավարի հայտարարությունները. Մարիաննա ՂահրամանյանԴեպի հայկական մեծ երազանք. արվել է Նոայի նոր մարզադաշտի կառուցման առաջին մեծածավալ քայլըՇրջայց Gyurjyan Cascade և Firdus Prime Residence թաղամասերում. ներկայացվել են շինարարական աշխատանքների ընթացքն ու առաջիկա ծրագրերըՖիդանն ու Ալիևը քննարկել են էներգետիկ համագործակցությունըՔՊ-ի կողմից Եկեղեցու դեմ բռնաճնշումները Բաքվի դիկտատորին տվել են մեր կրոնի դեմ գործելու ազատություն․ Սյուզաննա ԱվետիսյանՏիգրանաշենը և սահմանամերձ մյուս գյուղերը պետք է զարգանան․ պատերազմ բերողը դուք եք․ Շիրազ ՄանուկյանՏիգրանաշենում մեզ ասացին՝ առաջին անգամ են պաշտոնյա տեսնում իրենց գյուղում․ ինչու՞ մեկ անգամ չեք գնացել այդ գյուղ․ Անդրանիկ ԳևորգյանԺողովո'ւրդ, կարո՞ղ եք խոստանալ, որ դպրոցներ չեք փակելու․ Տիգան Աբրահամյանը՝ ՔՊ-ինՔՊ-ում Արարատ համայնքի խոշորացման հետ կապված մտահոգություններ կան․ Արամ ՎարդևանյանՔՊ-ն խոշորացված համայնքները կրկին խոշորացնում է․ Անդրանիկ ԳևորգյանԱրցախցիների վերադարձի իրավունքի հարցը երբեք չի եղել Փաշինյանի որոշման տիրույթում. Ավետիք ՉալաբյանՕրենքը բերել եք՝ ձեր հագով կարելու․ Մամիկոն ԱսլանյանՔՊ-ի բերած այս փոփոխության մեջ մի մարդու անուն ազգանուն է բացակայում, որը կարող եք ավելացնել. Տիգրան ԱբրահամյանՊատերազմի կոչ չէ Արցախի հայկական ժառանգությունը պաշտպանելը. Մարիաննա Ղահրամանյան20 տարի ապրած մարդիկ էլ կային, ուզում էին ապրել. Էդգար Ղազարյանը՝ ՔՊ-ականներինԴուք համազգային բառի հետ խնդիր ունեք, դուք «ժողովուրդ» բառի հետ խնդիր ունեք, որովհետև «ժողովրդից» կտրվել եք, բայց այդպես չի մնալու. Արամ ՎարդևանյանՀամայնքները խոշորացնելուց առաջ ո՞ր համայքների բնակիչների կարծիքն եք հաշվի առել․ Անդրանիկ Գևորգյանը՝ ՔՊ-ինԵրբ Փաշինյանը գրում է Ալիևի սահմանադրությունը. Արեգա Հովսեփյան Ուժեղ Հայաստանում լինելու է իրավունքի գերակայություն, լինելու է քաղաքացիական համերաշխության ամրապնդում, ոչ թե՝ միմյանց նկատմամբ ատելության տարածում. Արամ ՎարդևանյանՆույնիսկ Արցախի էթնիկ զտումը շատ հայերի համար դաս չի եղել. Արմեն ՄանվելյանՀայաստանի ինքնիշխանության մասին խոսում է մի իշխանություն, որն Ալիևի սեղանին է դրել Հայաստանի տարածքը՝ որպես սակարկության առարկա. Իրինա ՅոլյանՓաշինյանը Հայաստանի տնտեսական կայունությունը ռիսկի է ենթարկում. Արեգ ՍավգուլյանՍրբուհի Գալյան, Ձեր տոնը փոխե՛ք, Դուք հաշվետու եք Ազգային ժողովին․ Իրինա ՅոլյանԻշխանություններն ամեն գնով ճնշում են ազատամտության ցանկացած դրսևորում. Մենուա ՍողոմոնյանՊատգամավորներին դիտողություն անել չի՛ կարելի․ Էդգար Ղազարյանը՝ Սրբուհի Գալյանին«ՀայաՔվե»-ն միացել է Արցախի հայկական ժառանգության պաշտպանության վերաբերյալ բողոք-դիմումինԱյնպիսի տպավորություն է, որ այստեղ նստած է իշխանությունը, ոչ թե ընդդիմությունը, համբերե՛ք, այսպես էլ լինելու, շատ չի մնացել. Դավիթ ՂազինյանԽտրական մոտեցում կա այն համայնքների նկատմամբ, որտեղ ընդդիմադիր համայնքապետեր կան. Լենա ՄաթևոսյանՀանդիպում տեղի չի ունենա․ Նարեկ Կարապետյանը՝ Աննա Հակոբյանի հետ հանդիպելու մասին Կհանդիպենք Արցախի պետնախարարին. գերնպատակն արցախահայության վերադարձի իրավունքն է, բայց այստեղ պետք է ունենանք մշակութային կենտրոն. Նարեկ Կարապետյան «Արցախի հայությունը ՀՀ-ում պետք է ունենա մեկ հիմնական ինստիտուտ». Նարեկ Կարապետյան